Η Έβδομη Τέχνη στην Καρδίτσα: Ένα Οδοιπορικό στον Χρόνο και στις Αίθουσες

 

(Καρδιτσιώτικες Ματιές)

Η ιστορία του κινηματογράφου στην Καρδίτσα ξεκινά σχεδόν ταυτόχρονα με την Αθήνα, αποδεικνύοντας το υψηλό πολιτιστικό επίπεδο της περιοχής. Από τις πρώτες βωβές προβολές του 1900 έως τα σύγχρονα σινεμά, οι αίθουσες της πόλης αποτέλεσαν κύτταρα κοινωνικής ζωής και ψυχαγωγίας.

Οι Απαρχές: 1900 – 1930

Η πρώτη προβολή στην Καρδίτσα τοποθετείται στο διάστημα 1900-1901. Αν και οι τοποθεσίες αμφισβητούνται, επικρατέστερο σημείο θεωρείται το «Γυαλί Καφενέ» στην οδό Λαρίσης, ένας χώρος που λειτουργούσε από την Τουρκοκρατία.

• Γυαλί Καφενέ: Ένα πολυτελές ισόγειο κτίριο με δύο σκηνές (χειμερινή ανατολικά, θερινή βόρεια με αιωνόβια δέντρα). Φιλοξένησε βωβό κινηματογράφο έως το 1920. Το ιστορικό κτίριο χάθηκε οριστικά σε πυρκαγιά το 1929.
• Παυσίλυπο (1901-1937): Ο ανθώνας που ίδρυσε ο Στέργιος Λάππας φιλοξενούσε βωβές ταινίες με συνοδεία ζωντανής ορχήστρας, θέατρο και Καραγκιόζη.
• Μέγαρο Άρνη (1924-1933): Το στολίδι του Κ. Τερτίπη. Η αίθουσα των 300 θέσεων άλλαξε πολλά ονόματα (Ιντεάλ, Φαναμέτ, Αχίλλειον) λόγω των εισαγωγέων ταινιών. Εκεί εμφανίστηκαν ιερά τέρατα όπως η Κοτοπούλη και ο Βεάκης, ενώ το 1983 φιλοξένησε διαλέξεις των Λουντέμη και Σκαρίμπα.

Η Επανάσταση του «Ομιλούντος»: 1934 – 1942

Την 1η Δεκεμβρίου 1934, η Καρδίτσα ακούει για πρώτη φορά τον κινηματογράφο στο καφενείο «Εθνικόν» (πρώην Νέον Κέντρο).

• Τιτάνια: Ξεκίνησε στο «Εθνικόν» (1934-1935 υπό τον Αξαρλή, 1936-1938 υπό τον Γιάννη Βλάχο). Στις 13 Νοεμβρίου 1938, ο Βλάχος τη μεταφέρει μόνιμα στη συμβολή Λαρίσης & Σμύρνης.
• Θερινή Τιτάνια: Μετά από μια σύντομη προσπάθεια στο Παυσίλυπο (1937), λειτούργησε στην οδό Υψηλάντου από το 1938 έως το 1942.

Το Εμβληματικό «Παλλάς»

Στη θέση του παλαιού ξενοδοχείου «Η Ωραία Ελλάς», χτίστηκε προπολεμικά το νεοκλασικό Παλλάς στην Πλατεία Ελευθερίας. Υπήρξε ο σημαντικότερος χώρος της πόλης με κινηματογράφο, θέατρο και εστιατόριο πολυτελείας.

• Θερινό Παλλάς: Μετά τους σεισμούς του 1954, η ταράτσα εγκαταλείφθηκε και ο κινηματογράφος μεταφέρθηκε στην οδό Βασιλικής Μετάξη, απέναντι από την Ευαγγελίστρια.

Η Χρυσή Δεκαετία του '60 και η Μεταπολεμική Άνθηση

Τη δεκαετία του 1960 η πόλη γεμίζει αίθουσες που έγραψαν ιστορία:

• Αρμονία: Μικρός θερινός στη συμβολή 18ης Αυγούστου & Ταλιαδούρου. Έκλεισε πριν το '80, έγινε συνεργείο και σήμερα είναι οικόπεδο.
• Αστέρια (1962-1980s): Στη Μυρμιδόνων & Υψηλάντου. Φιλοξένησε και το Θεσσαλικό Θέατρο πριν γίνει σούπερ μάρκετ.
• Γαλαξίας (1969-1992): Με το χαρακτηριστικό θερινό στην ταράτσα στην οδό Καραϊσκάκη.
• Άδωνις: Θερινός των Γ. Παπακώστα (Μήλου & Μενελαΐδος & Καραΐσκάκη ).
• Απόλλων: Των αδελφών Παΐση στην οδό Χατζημήτρου.
• Ρεξ: Στη συμβολή Καποδιστρίου & 18ης Αυγούστου.

Κινηματογράφοι στην Περιφέρεια του Νομού

• Μουζάκι: Τα «Δειλινά» και το «Σινέ Παπαστεργίου» (δεκαετία '60) κράτησαν ζωντανή την παράδοση που ξεκίνησε από τους πλανόδιους κινηματογραφιστές στην πλατεία.
• Σοφάδες: Το κινηματοθέατρο «Κέριον» στην οδό Παπάγου.
• Παλαμάς: Η δραστήρια Κινηματογραφική Λέσχη από το 2011

Η Σύγχρονη Εποχή

Η μετάβαση στη νέα χιλιετία έφερε τους Δημοτικούς Κινηματογράφους (Α. Παπανδρέου και Αντιμάχου), ενώ η προσπάθεια για ένα μεγάλο multiplex στο Αγναντερό (Village Olympia Mall) έληξε άδοξα το 2009 λόγω πυρκαγιάς.

Σήμερα, οι χώροι αυτοί, είτε ως οικόπεδα είτε ως κτίρια που άλλαξαν χρήση, παραμένουν ζωντανά κομμάτια της συλλογικής μνήμης των Καρδιτσιωτών.