ΣΤΟ ΙΔΙΟ ΕΡΓΟ ΘΕΑΤΕΣ: ΓΙΑΤΙ Η ΘΕΣΣΑΛΙΑ «ΤΡΕΧΕΙ» ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΣΤΙΓΜΗ ΝΑ ΠΡΟΛΑΒΕΙ ΤΑ ΚΟΥΝΟΥΠΙΑ;

Ενώ ο υδράργυρος ανεβαίνει και οι πρώτες στρατιές κουνουπιών έχουν κάνει ήδη την εμφάνισή τους, η Περιφέρεια Θεσσαλίας βρίσκεται σε έναν πρωτοφανή αγώνα δρόμου. Η πρόσφατη απόφαση για έκτακτη χρηματοδότηση 260.400 ευρώ για ένα τρίμηνο πρόγραμμα «πυρόσβεσης» είναι η παραδοχή μιας μεγάλης αποτυχίας: τουλάχιστον δύο χρόνια σχεδιασμού κατέρρευσαν στα γρανάζια της γραφειοκρατίας, αφήνοντας τη δημόσια υγεία έκθετη.

Ποιος φταίει για το «έμφραγμα» στη Θεσσαλία;

Η καθυστέρηση δεν έπεσε από τον ουρανό. Είναι το αποτέλεσμα μιας σειράς διοικητικών αστοχιών που βαραίνουν την Περιφερειακή Αρχή. Οι ευθύνες εντοπίζονται σε τρία επίπεδα:

1. Το γεγονός ότι το Ελεγκτικό Συνέδριο απέρριψε τη μεγάλη τριετή σύμβαση δείχνει ότι οι όροι του διαγωνισμού ή οι διαδικασίες που ακολουθήθηκαν είχαν κενά. Όταν ένα ανώτατο δικαστήριο «μπλοκάρει» ένα έργο πνοής, η ευθύνη βαραίνει εκείνον που συνέταξε τη μελέτη και τη διακήρυξη.
2. Όπως κατήγγειλαν οι περιφερειακοί σύμβουλοι, το πρόβλημα σέρνεται από το 2025. Μια ολόκληρη χρονιά χάθηκε στην αξιολόγηση προσφορών και η επόμενη στον προσυμβατικό έλεγχο. Η έλλειψη εναλλακτικού σχεδίου (Plan B) οδήγησε στο σημερινό κατεπείγον.
3. Οι καθησυχαστικές δηλώσεις στελεχών (όπως του Αντιπεριφερειάρχη Καρδίτσας) ότι «όλα πάνε καλά», αποδείχθηκαν εκτός πραγματικότητας. Η επικοινωνιακή διαχείριση συγκρούστηκε με τη σκληρή πραγματικότητα των εγγράφων και των απορρίψεων.

Είναι η Θεσσαλία η εξαίρεση ή ο κανόνας;

Το ερώτημα που προκύπτει είναι αν αυτό το χάος αφορά μόνο τη Θεσσαλία. Η απάντηση είναι σύνθετη:

• Περιφέρειες όπως η Αττική, η Κεντρική Μακεδονία και η Ανατολική Μακεδονία-Θράκη έχουν καταφέρει να έχουν πολυετείς συμβάσεις σε ισχύ. Εκεί, οι ψεκασμοί ξεκινούν παραδοσιακά τον Μάρτιο. Σε αυτές τις περιοχές, το πρόβλημα είναι συνήθως η επάρκεια των κονδυλίων και όχι η πλήρης απουσία προγράμματος.
•  Είναι αλήθεια ότι η γραφειοκρατία των δημόσιων συμβάσεων (νόμος 4412) είναι δαιδαλώδης. Οι ενστάσεις μεταξύ των εταιρειών-εργολάβων που διεκδικούν τα εκατομμύρια των ψεκασμών είναι συχνό φαινόμενο σε όλη τη χώρα, προκαλώντας καθυστερήσεις μηνών.
• Η Θεσσαλία, ωστόσο, έχει ένα επιβαρυντικό στοιχείο: τις πληγές από τις πλημμύρες. Τα στάσιμα νερά και οι αλλαγές στο ανάγλυφο απαιτούν διπλάσια εγρήγορση, την οποία η διοίκηση δεν επέδειξε στον βαθμό που απαιτούσαν οι περιστάσεις.

Θα προλάβουν το κακό;

Το έκτακτο πρόγραμμα των 260.000 ευρώ είναι μια «ασπίδα» της τελευταίας στιγμής. Η εστίαση στην προνυμφοκτονία είναι η σωστή επιστημονική προσέγγιση, καθώς χτυπά τα κουνούπια πριν πετάξουν. Ωστόσο, το ρίσκο παραμένει τεράστιο. Αν οι διαδικασίες ανάθεσης αυτού του έκτακτου έργου καθυστερήσουν έστω και δέκα ημέρες ακόμα, ο πληθυσμός των κουνουπιών θα εκραγεί, καθιστώντας τις όποιες παρεμβάσεις απλά «πυροσβεστικές».

Η Θεσσαλία πληρώνει την αποτυχία του διοικητικού της μηχανισμού να θωρακίσει νομικά έναν μεγάλο διαγωνισμό. Το αν θα έχουμε κρούσματα του Ιού του Δυτικού Νείλου ή αν θα έχουμε ένα καλοκαίρι γεμάτο όχληση, θα κριθεί από την ταχύτητα των συνεργείων μέσα στην επόμενη εβδομάδα.