1808-Ἡ μάχη τῆς Σπινάσας(σημερινή Νεράϊδα Δολόπων-Νομου Καρδίτσας)

 

.

Τον Ιανουάριο του 1808, ο Χασάν Μπελούσης, κυνηγημένος από το δριμύ ψύχος και την κακοκαιρία, αναζήτησε καταφύγιο στο χωριό Σπινάσα (τη σημερινή Νεράιδα Δολόπων). Χωρίς να το γνωρίζει, εκεί βρισκόταν ήδη εγκατεστημένο το ασκέρι του θρυλικού Κατσαντώνη, με τους άνδρες του μοιρασμένους στα καλύτερα σπίτια του οικισμού.

Όταν ο Μπελούσης έφτασε στην είσοδο του χωριού με 300 πολεμιστές και διέταξε την κατάληψη των καταλυμάτων, αντί για την υποταγή που περίμενε, βρέθηκε αντιμέτωπος με έναν καταιγισμό πυρών. Ακολούθησε μια άγρια και αιματηρή μάχη που κράτησε περίπου μία ώρα. Οι φωνές των έντρομων κατοίκων και η σφοδρότητα της σύγκρουσης συνέθεταν ένα σκηνικό τρόμου.

Παρά τις προσπάθειες του Μπελούση να κυριεύσει το χωριό, οι άνδρες του Κατσαντώνη όρμησαν με ορμή έξω από τα σπίτια, αναγκάζοντας τους εχθρούς σε άτακτη φυγή μέχρι το ποτάμι. Η νίκη ήταν συντριπτική: οι Κατσαντωναίοι επέστρεψαν νικητές, έχοντας χάσει μόλις έναν άνδρα (έναντι 40 νεκρών ή πνιγμένων του εχθρού), τηρώντας το σκληρό έθιμο της εποχής να φέρνουν μαζί τους τα κεφάλια των αντιπάλων ως τρόπαια.

Η ιστορία αυτή διασώθηκε από τον Επαμεινώνδα Φραγγίστα στο έργο του «Βίος του Κατσαντώνη», βασισμένη στις άμεσες μαρτυρίες του πατέρα του, Γιάννη Φραγγίστα, που έζησε τα γεγονότα ως παλικάρι του Κατσαντώνη.